Wezwanie na akcje

Przykład

Przed ogłoszeniem wezwania akcje spółki kosztują 40 zł. Inwestor ogłasza wezwanie po 50 zł za akcję, czyli z premią 25% do ostatniego kursu. Kurs na giełdzie zwykle szybko zbliża się do ceny z wezwania, ale często zostaje nieco poniżej, bo rynek wycenia ryzyko, że transakcja nie dojdzie do skutku, i czas do rozliczenia.

Wzywający chce kupić 30% akcji, a zapisy obejmą 60%. Następuje redukcja: każdy zapis jest realizowany mniej więcej w połowie. Kto zapisał 1 000 akcji, sprzeda około 500 po 50 zł, a reszta zostanie na rachunku.

Jak to działa i dlaczego to ważne

Wezwanie może być dobrowolne albo obowiązkowe. Ustawa o ofercie publicznej wymaga ogłoszenia wezwania na wszystkie pozostałe akcje m.in. po przekroczeniu 50% głosów na walnym zgromadzeniu. Określa też minimalną cenę w wezwaniu, powiązaną m.in. ze średnim kursem z okresu przed ogłoszeniem.

Gdy wzywający osiągnie co najmniej 95% głosów, może przymusowo wykupić akcje pozostałych akcjonariuszy (squeeze-out). Działa to też w drugą stronę: akcjonariusz mniejszościowy może wtedy zażądać odkupu swoich akcji. Po takim przejęciu spółka często schodzi z giełdy.

Zapis składa się w domu maklerskim, w którym są akcje, w terminie podanym w treści wezwania. Akcje objęte zapisem są blokowane do rozliczenia. Sprzedaż w wezwaniu rozlicza się w PIT-38 jak każdą inną sprzedaż akcji.

Częste błędy

• Zakładanie, że cała zapisana liczba akcji zostanie kupiona. Przy wezwaniu na część akcji redukcja może być duża.
• Kupowanie akcji po ogłoszeniu wezwania bez sprawdzenia jego warunków. Wezwanie może zależeć np. od minimalnego progu zapisów albo zgody urzędu antymonopolowego i bez ich spełnienia nie dojdzie do skutku.
• Przegapienie terminu zapisów. Zapis składa się w okresie wskazanym w treści wezwania, a nie w dniu rozliczenia.